Een echte rel in een roman

Het gebeurde in de Sacramentskerk in Breda. Tijdens de preek stond achter in kerk plotseling een man op. Hij riep iets tegen de kapelaan die aan het preken was. Een klein groepje rond de man applaudisseerde. Daarop reageerde de kapelaan waarna de meeste andere kerkgangers met applaus instemden.

Dat herinner ik mij van een incident dat de voorpagina van het Dagblad De Stem haalde. Ik had net mijn eerste H. Communie gedaan en begreep wel dat dit niet de gebruikelijke gang van zaken was in de kerk, maar de finesses van de kwestie ontgingen me uiteraard.

Pas veel later kwam ik erachter dat de kapelaan het had opgenomen voor de progressieve theoloog Edward Schillebeeckx. De protesterende parochiaan was een conservatieve hardliner.

Het incident – dat zich afspeelde in oktober 1968 – komt voor in de roman ‘Walter’ van Daniël Rovers. Hij is de zoon van de kapelaan die destijds de door de behoudende parochianen gewraakte preek hield.

De roman vertelt het verhaal van een jongen uit Den Hout, die voorbestemd is om priester te worden. Zo ging dat in die tijd: de priester had een hoge status en het was mooi als een van de jongens uit een katholiek gezin priester kon worden.

Maar in de jaren zestig verdween die vanzelfsprekendheid. Walter gaat twijfelen en kort na het incident in de Sacramentskerk vertelt hij bisschop Ernst dat hij zich niet zal laten wijden, maar maatschappelijk werker wordt. Dat vindt hij nuttiger.

Dan blijkt hoezeer de wereld om hem heen is veranderd en dat hij nooit zelf keuzes heeft gemaakt; het leren om relaties aan te gaan is een pijnlijk proces.

Daniël Rovers heeft geprobeerd te begrijpen hoe zijn vader priesterstudent werd en waarom hij de opleiding uiteindelijk niet afmaakte. Daarmee heeft hij een bijzondere historische roman geschreven.

Daniël Rovers, Walter, Amsterdam: Wereldbibliotheek, 2011. ISBN/EAN 9789028424258